İçeriğe geç

Menü

Berk Akademi
Yorumlar Google yorumları Özel Ders Başvuru Ücretsiz ön görüşme Ana Sayfa

C++ map Nasıl Kullanılır? Anahtar ile Değer Ekleme ve Arama

cpp-map-nasil-kullanilir
Bu yazıda neler var?
  1. std::map nedir ve nasıl tanımlanır?
  2. [] ve insert ile eleman nasıl eklenir?
  3. find, count ve contains ile arama nasıl yapılır?
  4. Kelime sayma, dolaşma ve güvenli silme nasıl yapılır?
  5. unordered_map hangi durumlarda değerlendirilebilir?
  6. Sık Sorulan Sorular

C++ map, anahtar ve değer çiftlerini düzenli biçimde tutmak için kullanılır. std::map her anahtarı bir değerle ilişkilendirir ve anahtarları karşılaştırma düzenine göre sıralı tutar. Anahtar ile değer eklemek için [] işleci veya insert kullanılabilir; arama işlemleri ise makalenin ilerleyen bölümünde ele alınacaktır.

Bir anahtarın karşılığındaki veriye hızlı ve düzenli biçimde ulaşmak istediğin durumlarda std::map kullanışlıdır. Aynı anahtar birden fazla kez tutulmaz; var olan anahtarla yeniden ekleme yapılırsa ekleme işleminin sonucu ayrıca değerlendirilebilir.

std::map nedir ve nasıl tanımlanır?

std::map, anahtar ve değer çiftlerini saklayan sıralı bir C++ kapsayıcısıdır. Kapsayıcı, birden fazla veriyi belirli bir yapıda saklayan standart kütüphane türüdür. Yineleyici ise kapsayıcıdaki elemanlar üzerinde ilerlemeyi sağlayan nesnedir. std::map içinde her anahtar benzersizdir ve elemanlar varsayılan olarak anahtarların karşılaştırma düzenine göre sıralanır.

Temel kullanım için <map> başlık dosyasını ekleyip şu sözdizimini kullanabilirsin:

#include <map>

std::map<anahtar_türü, değer_türü> isim;

Örneğin anahtarları std::string, değerleri int olan boş bir map şöyle tanımlanır:

std::map<std::string, int> puanlar;

Başlangıç değerlerini tanımlama sırasında da ekleyebilirsin:

std::map<std::string, int> puanlar{
    {"Ada", 90},
    {"Can", 75},
    {"Deniz", 88}
};

Bu yapıda isimler anahtar, puanlar ise değerdir. Varsayılan karşılaştırma kullanıldığında elemanlar anahtarlara göre sıralı tutulur. cppreference üzerindeki std::map açıklaması, tanımlama ve üye işlevlerin ayrıntılarını gösterir.

[] ve insert ile eleman nasıl eklenir?

[] ve insert ile eleman nasıl eklenir?

[] işleci, anahtarı köşeli parantez içinde belirterek karşılık gelen değeri atamana izin verir. Anahtar map içinde bulunmuyorsa yeni bir kayıt oluşturulur ve değer daha sonra atanır.

puanlar["Ece"] = 92;

Bu ifade, Ece anahtarı yoksa onu ekler. Anahtar zaten varsa mevcut değeri günceller. Bu nedenle [], yeni kayıt eklemek veya mevcut kaydın değerini değiştirmek istediğinde pratiktir.

Yalnızca okumak istediğin kodda [] kullanırken dikkatli olmalısın. Bulunmayan bir anahtara erişmek, değer türünün varsayılan değeriyle yeni kayıt oluşturabilir:

std::map<std::string, int> stok;
int adet = stok["kalem"];  // "kalem": 0 kaydı oluşur

Burada sadece stok miktarı okunmak istense de kalem anahtarı map içine eklenir. Salt okuma amacıyla yazılan kodlarda bu davranış istenmeyen kayıtların oluşmasına neden olabilir.

insert ise anahtar ve değer çiftini eklemek için kullanılır. Aynı anahtar zaten varsa mevcut değeri değiştirmez. İşlemin başarılı olup olmadığını anlamak için dönüşünden elde edilen ekleme bilgisi kullanılabilir. auto [it, eklendi] biçimi, C++17 ile gelen yapılandırılmış bağlama sözdizimidir ve sonucu ayrı değişkenlerle kullanmayı kolaylaştırır. Ayrıntılar cppreference yapılandırılmış bağlama açıklamasında yer alır.

#include <iostream>
#include <map>
#include <string>

int main() {
    std::map<std::string, int> puanlar{
        {"Ada", 90},
        {"Can", 75}
    };

    puanlar["Deniz"] = 88;

    auto [it, eklendi] = puanlar.insert({"Ada", 100});

    std::cout << puanlar["Ada"] << 'n';
    std::cout << eklendi << 'n';

    for (const auto& [isim, puan] : puanlar) {
        std::cout << isim << ": " << puan << 'n';
    }
}

Bu örneği g++ -std=c++17 map_ornegi.cpp -o map_ornegi komutuyla derleyebilirsin. Ada zaten bulunduğu için insert işlemi gerçekleşmez ve mevcut puan olan 90 korunur.

90
0
Ada: 90
Can: 75
Deniz: 88

find, count ve contains ile arama nasıl yapılır?

find, count ve contains ile arama nasıl yapılır?

find, aranan anahtarın bulunduğu elemana bir yineleyici döndürür. Yineleyici, kapsayıcı içindeki bir elemanı göstermeye ve ona erişmeye yarayan nesnedir. Anahtar bulunmazsa sonuç end() değerine eşit olur; bu değer bir elemanı göstermediği için üzerinden veriye erişilmemelidir.

auto sonuc = sayilar.find("elma");

if (sonuc != sayilar.end()) {
    std::cout << sonuc->second << 'n';
} else {
    std::cout << "Kelime bulunamadin";
}

Bu parçada sonuc->first anahtara, sonuc->second ise karşılık gelen değere erişir. Kontrolü atlayıp bulunamayan bir anahtar için second okumaya çalışmak geçersiz bir işlemdir.

Yalnızca anahtarın varlığını kontrol etmek için sayilar.count("elma") kullanabilirsin. std::map içinde her anahtar tek olduğu için sonuç, anahtar bulunursa 1, bulunmazsa 0 olur.

contains üye fonksiyonu da varlık kontrolü yapar ve C++20 ile kullanılabilir. Örneğin sayilar.contains("elma"), anahtar varsa true döndürür.

Arama için sayilar["elma"] kullanırken dikkatli ol: Anahtar bulunmuyorsa bu ifade yeni bir kayıt oluşturur. Yeni kayıt istemediğinde find, count veya uygun standartla contains kullanabilirsin.

Kelime sayma, dolaşma ve güvenli silme nasıl yapılır?

Bir metindeki kelimeleri std::istringstream ile boşluklara göre ayırıp her kelimenin sayısını std::map<std::string, int> içinde tutabilirsin. Aşağıdaki program metni ve aranacak kelimeyi ayrı satırlarda alır:

#include <iostream>
#include <map>
#include <sstream>
#include <string>

int main() {
    std::string metin;
    std::string kelime;
    std::map<std::string, int> sayilar;

    std::getline(std::cin, metin);
    std::istringstream akisi(metin);

    while (akisi >> kelime) {
        ++sayilar[kelime];
    }

    for (const auto& [anahtar, adet] : sayilar) {
        std::cout << anahtar << ": " << adet << 'n';
    }

    std::string aranan;
    std::cin >> aranan;

    auto sonuc = sayilar.find(aranan);
    if (sonuc != sayilar.end()) {
        std::cout << aranan << " sayisi: "
                  << sonuc->second << 'n';
    } else {
        std::cout << "Kelime bulunamadin";
    }
}

Dosyayı kelime.cpp adıyla kaydedip şu komutla derleyebilirsin:

g++ -std=c++17 kelime.cpp -o kelime

Döngüdeki yapılandırılmış bağlama, anahtar ve değere ayrı adlarla erişmeyi sağlar; bu özellik C++17 ile kullanılabilir. Burada [] ile yeni bir kelime için oluşturulan tam sayı değeri sıfırdan başlar ve ardından artırılır.

Örnek giriş:

elma armut elma
elma

Beklenen çıktı:

armut: 1
elma: 2
elma sayisi: 2

Varsayılan sıralamada bu örnekte armut, elma anahtarından önce gelir. Metin boşluklara göre ayrıldığı için noktalama işaretleri kelimenin parçası olarak kalır ve büyük harflerle küçük harfler ayrı anahtarlar oluşturabilir.

Elemanlar güvenli biçimde nasıl silinir?

Tek bir anahtarı sayilar.erase("elma"); ile silebilirsin. Dolaşırken silme gerektiğinde ise erase tarafından döndürülen sonraki yineleyiciyle ilerle:

auto it = sayilar.begin();
while (it != sayilar.end()) {
    if (it->second == 1) {
        it = sayilar.erase(it);
    } else {
        ++it;
    }
}

Bu parça sayısı 1 olan kayıtları siler. Silinen elemanı gösteren eski yineleyici geçersiz hâle geldiğinden onu yeniden kullanma; dönen yineleyici sonraki kontrole devam etmeni sağlar.

unordered_map hangi durumlarda değerlendirilebilir?

std::unordered_map, anahtarları belirli bir sırada dolaşman gerekmediğinde değerlendirebileceğin bir kapsayıcıdır. std::map anahtarları karşılaştırma kuralına göre sıralarken std::unordered_map elemanları özetleme yöntemine göre düzenler ve sıralı bir dolaşım sunmaz.

Örneğin kelime sayma uygulamasında sonuçları kelimelere göre sıralı yazdırmak istiyorsan std::map doğrudan işine yarar. Amacın bir kelimenin sayısını anahtarıyla bulmaksa ve çıktı sırası önemli değilse std::unordered_map uygun bir alternatif olabilir.

Şu örnek, aynı anahtarların iki kapsayıcıda nasıl dolaşılabileceğini gösterir:

#include <iostream>
#include <map>
#include <unordered_map>

int main() {
    std::map<int, int> sirali{{3, 30}, {1, 10}, {2, 20}};
    std::unordered_map<int, int> sirasiz{{3, 30}, {1, 10}, {2, 20}};

    std::cout << "map: ";
    for (const auto& eleman : sirali) {
        std::cout << eleman.first << " ";
    }

    std::cout << "nunordered_map icinde 2: "
              << sirasiz.at(2) << "n";
}

GCC veya Clang kullanıyorsan örneği g++ -std=c++11 ornek.cpp -o ornek komutuyla derleyebilirsin. Programın beklenen çıktısı şöyledir:

map: 1 2 3
unordered_map icinde 2: 20

Burada std::unordered_map içindeki değere doğrudan anahtarla erişilir; örnek, kapsayıcının dolaşım sırasına dayanmaz. Kendi uygulamanda karar verirken hangi işlemleri ne sıklıkla yaptığını inceleyebilir ve iki seçeneği gerçek kullanım senaryona uygun verilerle test edebilirsin.

  • std::map: Sıralı çıktı veya anahtarları karşılaştırma düzenine göre dolaşmak gerektiğinde değerlendir.
  • std::unordered_map: Sıralama gerekmiyorsa ve verilere anahtar üzerinden erişiyorsan değerlendir.

Sık Sorulan Sorular

std::map anahtarları hangi sırada dolaşır?

std::map, anahtarları kullandığı karşılaştırma kuralının belirlediği sırada dolaşır. Varsayılan karşılaştırmada sayısal anahtarlar küçükten büyüğe sıralanır; özel bir karşılaştırıcı kullanırsan sıra değişebilir.

Bir anahtarın varlığını kontrol ederken neden [] kullanılmamalıdır?

[] operatörü, bulunmayan bir anahtar için kapsayıcıya varsayılan değerle yeni bir eleman ekleyebilir. Kapsayıcıyı değiştirmeden kontrol yapmak için find(), count() veya uygun standart desteği varsa contains() kullanabilirsin.

find() sonucu end() ile karşılaştırılmazsa ne gibi bir sorun oluşur?

Aranan anahtar bulunmadığında find(), end() değerini döndürür; bu sonucu eleman gibi kullanmak tanımsız davranışa yol açar. Değere erişmeden önce sonucun end() değerinden farklı olduğunu kontrol etmelisin.

map üzerinde dolaşırken bir eleman güvenli biçimde nasıl silinir?

Dolaşım sırasında erase() ile elemanı silip döndürülen sonraki yineleyiciyi kullanabilirsin. Eleman silinmediğinde ise mevcut yineleyiciyi ilerletmelisin; silinen elemanı gösteren yineleyiciyi tekrar kullanmamalısın.

std::map ile unordered_map arasında nasıl seçim yapılır?

Anahtarları sıralı dolaşmak gerekiyorsa std::map, sıra gerekmiyorsa std::unordered_map değerlendirilebilir. Uygulamanın erişim biçimi ve kendi verilerinle yapacağın testler de seçiminde yardımcı olur.

Seçtiğin kapsayıcıda arama ve silme işlemlerini güvenli biçimde kullanarak anahtarlarla değerler üzerinde çalışabilirsin.

Bu içerik aradığın cevabı verdi mi?
Yanıtın, hangi yazıları geliştirmemiz gerektiğini anlamamıza yardımcı olur.
Bu içeriğin üretilmesinde yapay zeka araçlarından destek alınmıştır.

Bu konudan sonra ne okuyabilirsin?

Tüm yazılar

İlgili Eğitimler

Berk Keskin, yazılım geliştirici ve eğitmen
Yazar

Berk Keskin Kimdir?

Yazılıma 12 yaşında başladı; İzmir Ekonomi Üniversitesi'ni bölüm birincisi ve yüksek şeref öğrencisi olarak tamamladı. Bugün yalnızca eğitim vermekle kalmıyor, sektörde aktif olarak yazılım projeleri geliştiriyor ve gerçek dünya deneyimini birebir derslerine taşıyor. Ezberden uzak, mühendislik zihniyetini merkeze alan sürdürülebilir öğrenme sistemleri tasarlayarak sorgulayan, üreten ve problem çözebilen yeni nesil yazılımcılar yetiştiriyor.

Sektörel Deneyim & Projeler

  • Ticarify Entegrasyon Yazılım logosu CEO Ticarify Entegrasyon YazılımPazaryerleri ve e-ticaret sitelerine otomatik e-fatura kesimi, sipariş ve kargo takibi hizmetleri sunan e-Dönüşüm platformunun API mimarisini ve yazılım ekibini yönetmektedir.
  • Benim Düğünüm logosu CEO Benim DüğünümDijital etkinlik ve anı paylaşım platformu.
  • Siberdizayn logosu Yazılım Ekibi Lideri SiberdizaynYüksek anlık oyuncu trafiğine sahip oyun kontrol panelleri ve sunucu altyapıları geliştiren yazılım ekibine liderlik etmektedir.
  • MEDYOGRAFYA 360° Dijital Çözümler logosu Dijital Strateji Lideri MEDYOGRAFYA 360° Dijital ÇözümlerŞirketlerin dijital çözümlerde uzun vadede nasıl ilerleyeceğini planlamasına ve dijital dönüşüm süreçlerini yönetmesine destek olmaktadır.
  • İzmir Ekonomi Üniversitesi logosu Danışma Kurulu Üyesi İzmir Ekonomi ÜniversitesiMezun olduğu üniversitesinde, Bilgisayar Programcılığı bölümünün akademik müfredatını güncel sektör ihtiyaçlarına göre şekillendirmek adına Danışma Kurulu'nda görev almaktadır.
WhatsApp Hemen Ara