MIT App Inventor’da iki sayıyı toplayan hesap makinesi yapmak için iki TextBox bileşenine sayı girilir, düğmeye basıldığında bu değerler toplanır ve sonuç bir Label içinde gösterilir. Uygulamanın düzenini Designer ekranında hazırlayıp, davranışını Blocks ekranında tanımlayabilirsin.
İlk adımda kullanıcıdan veri alacak kutuları, işlemi başlatacak düğmeyi ve sonucu gösterecek alanı eklemek gerekir. Bileşenlere baştan anlamlı adlar vermek, ilerleyen adımlarda doğru blokları bulmayı kolaylaştırır.
Designer ekranında hesap makinesi bileşenlerini ekle
Designer ekranında sol taraftaki Palette bölümünden kullanıcı arayüzü bileşenlerini seçerek ortadaki Viewer alanına sürükleyebilirsin. Bu uygulama için iki TextBox, bir Button ve bir Label eklemen yeterlidir. App Inventor’da bileşenler Palette bölümünden seçilir ve Viewer alanına yerleştirilir.
- Birinci TextBox bileşenini ekle: Palette içindeki TextBox bileşenini Viewer alanına sürükle. Components bölümünde oluşan bileşeni seçip Rename düğmesine bas ve adını
Sayi1olarak değiştir. - İkinci TextBox bileşenini ekle: Bir TextBox daha sürükle ve adını
Sayi2yap. - Button bileşenini ekle: Palette içinden Button bileşenini ekle. Components bölümünde Rename seçeneğini kullanarak adını
Toplaolarak değiştir. - Label bileşenini ekle: Bir Label ekle ve adını
Sonucolarak değiştir.
Bileşen adı, Blocks ekranında kullanacağın teknik addır. Örneğin Sayi1 adı, birinci TextBox’a ait blokları bulmanı sağlar. Kullanıcının ekranda gördüğü yazılar ise Properties bölümündeki Text, Hint veya benzeri özelliklerle belirlenir. Bu iki alanın görevini ayırmak, uygulamanın hem okunmasını hem de düzenlenmesini kolaylaştırır.
İki TextBox için Text alanını boş bırakıp Hint değerlerine Birinci sayı ve İkinci sayı yazabilirsin. Hint, kutu boşken kullanıcıya ne girmesi gerektiğini anlatır. Topla düğmesinin Text değerini Topla, Sonuc etiketinin Text değerini ise Sonuç burada görünecek yapabilirsin. Böylece bileşen adları bloklarda anlaşılır kalırken, ekrandaki metinler de kullanıcıya yönelik olur.
Sayı girişlerini NumbersOnly ile sınırlandır

Her iki TextBox seçiliyken Properties bölümünde bulunan NumbersOnly özelliğini etkinleştir. Bu özellik, TextBox içine klavye aracılığıyla sayı girilmesine yardımcı olur; ondalık nokta ve başında eksi işareti bulunan sayılar da bu kapsamda değerlendirilebilir.
- Components bölümünden
Sayi1bileşenini seç. - Properties bölümünde
NumbersOnlysatırını bul ve onay kutusunu işaretle. - Aynı işlemi
Sayi2bileşeni için tekrarla.
NumbersOnly ayarı, boş bırakılan bir TextBox’ı kontrol etmez. Kullanıcı kutulardan birine hiç değer girmezse toplama işleminden önce bu durumu ayrıca denetlemek gerekir. Bu kontrolü ilerleyen bloklarda kurarak eksik girişlerde uygun bir uyarı gösterebilirsin.
Toplama bloklarını kur ve sonucu göster
İki TextBox içindeki değerleri, kullanıcı Topla düğmesine bastığında toplayabilir ve sonucu bir Label içinde gösterebilirsin. Bunun için düğmenin Click olayını kullanarak iki kutunun Text değerlerini matematiksel toplama bloğuna bağlaman, ardından sonucu etiketin Text özelliğine aktarman gerekir.
Blocks ekranında bileşenler listesinden
Topla.Clickolay bloğunu çalışma alanına sürükle. Bu olay bloğunun içindeki komutlar, kullanıcı düğmeye dokunduğunda çalışır.Built-in bloklar arasından Math bölümündeki
+toplama bloğunu al. İlk girişineTextBox1.Text, ikinci girişine iseTextBox2.Textözelliğini bağla. Bu iki blok, kutulara yazılan değerleri alır ve matematiksel işlemde kullanılacak ifadeyi oluşturur.Sonucun başında açıklama bulunmasını istiyorsan Text bölümündeki
joinbloğunu kullan.joinbloğunun ilk girişine bir metin bloğu ekleyipToplam:yaz. İkinci girişine deTextBox1.Text + TextBox2.Textbağlantısından oluşan matematiksel sonucu yerleştir.Son olarak User Interface bölümündeki
set Sonuc.Text tobloğunuTopla.Clickolayının içine bağla.joinbloğunu bu komutun değer girişine tak. Böylece Label bileşeninin metni, düğmeye her basıldığında yenilenir.
Aşağıdaki şema, gerçek App Inventor kaynak kodu değildir. Blokların hangi sırayla birbirine bağlanacağını metinle gösterir:
Topla.Click
└─ Sonuc.Text ← join("Toplam: ", TextBox1.Text + TextBox2.Text)
Örneğin ilk kutuya 5, ikinci kutuya 7 yazarsan matematiksel toplama bloğu 12 sonucunu üretir. join bloğu da bu sayıyı metin ön ekiyle birleştirerek Label içinde Toplam: 12 gösterir.
Bu aşamada boş kutu kontrolü henüz eklenmedi. Bu nedenle önce girişlerin boş olup olmadığını kontrol eden koşul bloklarını yerleştirmek gerekir.
Boş kutuları işlemden önce kontrol et

Boş girişleri önlemek için Topla.Click olayının içine if then else bloğu ekleyebilir, koşul kısmında iki is empty kontrolünü or bloğuyla birleştirebilirsin.
Control bölümünden
if then elsebloğunu al ve mevcut toplama komutunun çevresine yerleştir. Böylece toplama işleminin ne zaman çalışacağına koşul karar verir.Text bölümündeki
is emptybloğunu alıp ilk kontrolüTextBox1.Textiçin kur. İkinciis emptybloğunu daTextBox2.Textözelliğine bağla.Logic bölümündeki
orbloğunu kullanarak iki kontrolü birleştir. Bu koşul, kutulardan en az birinin boş olması durumunda doğru olur.if then elsebloğununthenkısmındaSonuc.Textdeğerini uygun bir uyarı metniyle değiştir.elsekısmına ise daha önce kurduğunjoinve+bloklarını yerleştir.
Kontrol eklenmeden önce uygulama boş Text değerleriyle toplama işlemini denemeye çalışabilir. Kontrolden sonra ise en az bir kutu boşsa toplama atlanır ve Label uyarı metnini gösterir; iki kutu da doluysa işlem yapılır.
Boş olmayan bir girişin geçerli bir sayıya dönüşemediği durumlar ayrıca ele alınabilir. Bu nedenle sonraki geliştirmelerde yalnızca boşluk kontrolünü değil, sayı olarak değerlendirilemeyen girişleri de düşünmek yararlı olur.
Uygulamayı telefonda dene ve işlemleri genişlet
Hesap makinesini telefonda denemek için MIT AI2 Companion uygulamasını Android veya iOS cihazına yükle. App Inventor projen açıkken üst menüden Connect ve ardından AI Companion seçeneğini kullan. Bilgisayar ile telefonun aynı Wi-Fi ağına bağlı olması bağlantıyı kolaylaştırır. Ekranda görünen QR kodu telefondaki Companion uygulamasıyla tarayabilir veya altı karakterli bağlantı kodunu elle girip Connect with code seçeneğine dokunabilirsin. Bağlantı kurulduğunda tasarımda ve bloklarda yaptığın değişiklikler telefondaki uygulamaya canlı olarak yansır.
Toplama işlemi çalışıyorsa uygulamayı dört işlemi destekleyecek şekilde genişletebilirsin. Designer ekranında çıkarma, çarpma ve bölme için üç ayrı düğme ekle. Blocks bölümünde düğmelerin Click olaylarını kullanarak Math kategorisindeki +, -, * ve / bloklarını ilgili TextBox değerlerine bağla. Bu bloklar sırasıyla toplama, çıkarma, çarpma ve bölme işlemlerini yapar.
Bölme düğmesinde işlem sırası önemlidir. Önce iki TextBox bileşeninin boş olup olmadığını kontrol et, ardından ikinci TextBox değerinin sıfır olup olmadığını denetle. İkinci sayı sıfırsa bölme bloğunu çalıştırmadan Label bileşeninde açıklayıcı bir mesaj göster.
when BtnBol.Click
if TextBox1.Text = "" or TextBox2.Text = "" then
set LabelSonuc.Text to "İki kutuyu da doldur."
else if TextBox2.Text = 0 then
set LabelSonuc.Text to "İkinci sayı sıfır olamaz."
else
set LabelSonuc.Text to TextBox1.Text / TextBox2.Text
App Inventor’da karşılaştırma için Math veya Logic bloklarını, boşluk kontrolü için Text kategorisindeki is empty bloğunu kullanabilirsin. Böylece uygulama, geçersiz bir işlemi doğrudan çalıştırmak yerine kullanıcıya neyi düzeltmesi gerektiğini açıklar.
Hesap makinesi çalışmazsa neleri kontrol etmelisin?
Bir işlem beklediğin sonucu vermiyorsa önce blokların hangi bileşene bağlı olduğunu incele. BtnTopla.Click, BtnCikar.Click veya diğer düğmelerin olay bloklarında doğru TextBox bileşenlerinin Text özellikleri kullanılmalıdır. Yanlış TextBox seçilmişse düğme çalışır, ancak sonuç beklenenden farklı çıkar.
- Sonuçta 25 ve 7 yerine 257 görünüyorsa: Matematiksel toplama bloğu yerine Text kategorisindeki join bloğu kullanılmış olabilir. İki sayıyı hesaplamak için + Math bloğunu yerleştir.
- Kutular boşken hata oluşuyorsa: Boş giriş kontrolü işlem bloğundan sonra kurulmuş olabilir. Önce is empty kontrolünü çalıştır, yalnızca iki kutu da doluysa matematik bloğuna geç.
- Bölme işleminde sonuç oluşmuyorsa: İkinci sayının sıfır olup olmadığı kontrol edilmemiş olabilir. Önce boşluk kontrolünü, sonra ikinci değerin 0’a eşit olup olmadığını denetle ve sıfırsa uyarı metni göster.
- Değer sayıya dönüşmüyorsa: TextBox içinde boşluk, sayı dışı karakter veya beklenmeyen bir giriş bulunup bulunmadığını incele. NumbersOnly özelliğini kontrol et ve geçerli bir sayı girildikten sonra işlemi yeniden dene.
Bu koşulların hangi sırayla çalışacağını planlamakta zorlanıyorsan, ücretsiz algoritmik düşünme testi ile koşul ve işlem adımlarını değerlendirebilirsin.
Son kontrolde uygulamayı telefonda birkaç farklı sayı çiftiyle dene. Toplama, çıkarma, çarpma ve bölmede sonuçları; boş giriş ve sıfıra bölme durumlarında ise uyarı mesajlarını ayrı ayrı kontrol et.